Γράφει ο Σωτήρης Μηνάς*

Η απόφαση του Εφετείου Δυτικής Μακεδονίας να ακυρώσει τη λειτουργία του Κέντρου Μακεδονικής Γλώσσας, που λειτουργεί νόμιμα από τον Ιούλιο του 2022, προκαλεί, από τη μία, μεγάλη απογοήτευση σε όλους εμάς που αγωνιζόμαστε για τα δίκαια των καταπιεσμένων μειονοτήτων. Είχαμε πιστέψει πως, με την αρχική αναγνώριση του και τις αλλεπάλληλες μετέπειτα δικαστικές νίκες, έγινε επιτέλους ένα –μικρό, αλλά σημαντικό- βήμα στον αγώνα μας για τα δικαιώματα των εθνικών και γλωσσικών μειονοτήτων της Ελλάδας, που ακόμη έχουν το κεφάλι ψηλά και κρατούν τη δική τους ξέχωρη εθνική ταυτότητα, μιλούν τη δική τους γλώσσα και δεν συμμερίζονται το «ομόεθνον-ομόγλωσσον-ομόθρησκον» που το ελληνικό κράτος από την ίδρυσή του με πλύση εγκεφάλου, βία και τρομοκρατία, προσπάθησε να επιβάλλει στους πολίτες του.

Είχαμε πιστέψει πως μπήκε μια καλή βάση ώστε να διεκδικήσουμε ακόμη πιο σημαντικά πράγματα στο μέλλον, αυτονόητα πλέον για σχεδόν κάθε κράτος του κόσμου –δηλαδή τα βασικά δικαιώματα μιας μειονότητας- όπως η ίδρυση σχολείων, όπου θα διδάσκεται η μακεδονική γλώσσα στους τόπους που ομιλείται, καθώς και εισαγωγή της μακεδονικής γλώσσας στην πανεπιστημιακή εκπαίδευση της Ελλάδας, η οποία έχει ήδη εισαχθεί σε δεκάδες χώρες ανά τον κόσμο. Από την άλλη, η είδηση της καταδίκης δεν μας κάνει να πέφτουμε από τα σύννεφα, γιατί πατάει πάνω σε μια πολιτική που ασκείται εδώ και αιώνες.

Η ίδια η ιδέα της δημιουργίας του σύγχρονου ελληνικού έθνους, όπως αυτή άρχισε να πλάθεται από τους λεγόμενους «Έλληνες διαφωτιστές», βασίστηκε πάνω στην παράλογη σκέψη πως όσοι κατοικούν στο γεωγραφικό κομμάτι της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, που ταυτίζεται με την αρχαία Ελλάδα, είναι αυτομάτως και απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων. Με την προϋπόθεση να είναι…. χριστιανοί. Δηλαδή ότι οι Αλβανοί (Αρβανίτες), οι Λατινόφωνοι (Βλάχοι) και οι Ρωμιοί (χριστιανοί ομιλητές Ρωμαίικων διαλέκτων) είναι κατευθείαν απόγονοι του Περικλή και του Πλάτωνα, αρκεί βέβαια να είναι…. χριστιανοί (!). Γιατί πχ οι Αλβανοί μουσουλμάνοι της περιοχής είναι …. «τουρκαλβανοί» (όπως τους αποκαλούσαν) και ουδεμία σχέση θα μπορούσαν να έχουν με τους αρχαίους Έλληνες, καθότι δεν είναι… χριστιανοί. Οπότε στην Ελλάδα η ιδέα του έθνους πάτησε πάνω σε αμιγώς γεωγραφικά και θρησκευτικά κριτήρια.

Η διαμόρφωσης της ιδέας αυτής στους πληθυσμούς έγινε με την επιβολή της λεγόμενης καθαρεύουσας (αρχαΐζουσας ελληνικής) και αυτομάτως οι αλβανικές, λατινικές, αλλά και οι ρωμαίικες διάλεκτοι των υπηκόων του Ελληνικού βασιλείου θεωρήθηκαν εξ αρχής βάρβαρες γλώσσες, ξένες για την υπό διαμόρφωση εθνική ιδέα. Κι έτσι αφέθηκαν στο έλεος της φθοράς του χρόνου, καθότι ως απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων έπρεπε όλοι να παπαγαλίζουν ελληνιστί.

Με τη σύλληψη της Μεγάλης Ιδέας το 1843 και τα σχέδια επέκτασης προς Βορρά η εγκληματική επιχείρηση απαγόρευσης της μητρικής γλώσσας των σλαβόφωνων κατοίκων της Μακεδονίας έγινε αρχικά μέσω πλύσης εγκεφάλου από τα αναρίθμητα ελληνικά σχολεία, που ιδρύονταν στην οθωμανική Μακεδονία (όπου όχι μόνο «κρυφά σχολειά» δεν υπήρχαν, αλλά μάλιστα στα «φανερά» ελληνικά σχολεία όχι απλώς μάθαιναν ελληνικά οι Έλληνες, αλλά επέβαλαν τα ελληνικά και σε αλλόγλωσσους).

Στην πορεία, όταν τα σύνορα στον βορρά διαμορφώθηκαν όπως είναι σήμερα, ξεκίνησε ένας ανηλεής διωγμός των σλαβικών διαλέκτων της Μακεδονίας. Η σλαβοφωνία αποτελούσε απειλή για τη διατήρηση της εθνικής ιδέας, καθώς έπρεπε και οι βόρειοι κάτοικοι του ελληνικού κράτους να αποδεχθούν πως ανήκουν στον μεγάλο εθνικό ελληνικό κορμό.

Η ίδια πολιτική φυσικά διατηρήθηκε και με τον ερχομό εκατοντάδων χιλιάδων τουρκόφωνων χριστιανών από τη Μικρασία, τον Πόντο και την Καππαδοκία με το τέλος του ελληνοτουρκικού πολέμου (1919-1923), καθώς η τουρκική μητρική τους γλώσσα δεν διατηρήθηκε και σιγά σιγά χάθηκε στο διάβα του χρόνου.

Η επιχείρηση αυτή της γλωσσικής αφομοίωσης αποτέλεσε πάντα τον κύριο μοχλό της δημιουργίας αίσθησης εθνικής ενότητας, ομοιογένειας, καθώς και την ψευδή αντίληψη του συνεχούς της «ελληνικότητας» από την αρχαιότητα έως σήμερα.

Το ελληνικό κράτος δείχνει, λοιπόν, ακόμα και σήμερα ότι δεν θέλει με τίποτα να ρισκάρει την αναγνώριση ύπαρξης τωρινών ή παρελθοντικών γλωσσών εντός των συνόρων του. Φοβάται ότι πιθανόν τέτοιους είδους αναγνωρίσεις θα αρχίσουν να κάνουν τους Έλληνες να αμφιβάλλουν για την «ελληνικότητά» τους. Φοβάται ότι θα γκρεμιστεί ό,τι με τόση πλύση εγκεφάλου, βία, τρομοκρατία, καταστολή έχει καταφέρει να το κάνει να περάσει στη λήθη και την άρνηση.

Στα πλαίσια, λοιπόν, αυτά έρχεται και η απαγόρευση λειτουργίας του Κέντρου Μακεδονικής γλώσσας. Βέβαια η πορεία της ιστορίας είναι διαλεκτική. Ο αγώνας συνεχίζεται και η υπόθεση θα φτάσει ως τον Άρειο Πάγο και το Στρασβούργο.

Ο πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας Μίτσκοσκι έσπευσε να εκμεταλλευτεί πολιτικά το γεγονός δηλώνοντας ότι είναι πρόθυμος να παρέχει υποστήριξη στους δικαστικούς αγώνες που θα ακολουθήσουν. Αν και, υπό άλλους όρους, δεν θα υπήρχε κάτι κακό σε αυτό, στη συγκεκριμένη περίπτωση ρίχνει λάδι στη φωτιά, που ανάβουν οι Έλληνες εθνικιστές, καθώς το Κέντρο Μακεδονικής Γλώσσας δημιουργήθηκε μόνο και αποκλειστικά από μειονοτικούς πολίτες και δεν έχει σχέση με κανένα άλλο κράτος –όπως αρέσκονται τα ελληνικά ΜΜΕ να συκοφαντούν.

Στα αδέρφια μας, τους εθνικά Μακεδόνες της Ελλάδας, απλώνουμε το χέρι και αγωνιζόμαστε μαζί τους για πλήρη ισοτιμία, στα χνάρια του ΔΣΕ και του ΕΑΜ, που ίδρυσε τα πρώτα μακεδονικά σχολεία στην Ελλάδα, τα πρώτα «κέντρα μακεδονικής γλώσσας».

Ψηλά το κεφάλι, ο αγώνας συνεχίζεται.Горе главата – борбата продолжува 

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ

ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Φλώρινα/Лерин, 02.09.2024

Αγώνες, προσπάθειες, οργανώσεις, κινήματα, δίκες, αποφάσεις, αναιρέσεις, συκοφαντίες… Και όλα αυτά για την αναγνώριση και χρήση μιας γλώσσας, ενός πλούτου δηλαδή και μάλιστα σε μια χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στον 21ο αιώνα. Δικαστήρια που εγκρίνουν, δικαστήρια που απορρίπτουν προηγούμενες αποφάσεις, πολιτικές πιέσεις μέχρι και μέσα από το Κοινοβούλιο, πράγματα απίστευτα, τραγικά…

Το Πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ενέκρινε την ίδρυση του Κέντρου Μακεδονικής Γλώσσας, ενώ το Δευτεροβάθμιο Δικαστήριο την απέρριψε (ασχολήθηκε με τη σκοπιμότητα και όχι με τη νομιμότητα του Κέντρου… Δηλαδή κυνήγησε φαντάσματα). Ας είναι… συνηθίσαμε πλέον σ’ αυτού του είδους «δημοκρατίας» και «ισάξιας» μεταχείρισης ως Έλληνες πολίτες… Δεν πτοούμαστε και θα συνεχίσουμε τους αγώνες μας όπως μέχρι σήμερα. Σειρά έχει ο Άρειος Πάγος και, αν χρειαστεί, και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Με αξιοπρέπεια, με σεβασμό στους νόμους του κράτους, με υπομονή και επιμονή! Αγωνιζόμαστε για τα δίκαιά μας, για τα βασικά μας ανθρώπινα δικαιώματα, για την αξιοπρέπειά μας!

Και όλα αυτά μόνοι μας. Με αμέτρητα εμπόδια από την εξουσία και το «βαθύ κράτος». Πάντα ως «προδότες, πράκτορες, βαλτοί» κτλ., καταφέραμε να υπάρχουμε και θα υπάρχουμε!

Πρόσφατα, πρωθυπουργός γειτονικής χώρας δήλωσε ότι προτίθεται να μας βοηθήσει στους δικαστικούς αγώνες που ακολουθούν. Ευχαριστούμε, αλλά όχι! Δεν αποτελούμε πιόνια κανενός. Η βοήθεια που χρειαζόμαστε είναι αυτή των δημοκρατικών Ελλήνων πολιτών, της πραγματικής δικαιοσύνης, του πραγματικού ευρωπαϊκού συστήματος. Ποτέ δεν δεχτήκαμε βοήθεια από άλλες χώρες και δεν θα το πράξουμε ούτε και τώρα!

Горе главата, борбата продолжува

Ψηλά το κεφάλι, ο αγώνας συνεχίζεται!

ΚΕΝΤΡΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ЦЕНТАР ЗА МАКЕДОНСКИ ЈАЗИК ВО ГРЦИЈА

CENTRE FOR THE MACEDONIAN LANGUAGE IN GREECE

*Το άρθρο είναι δημοσιευμένο στο 24ο φύλλο της εφημερίδας «Η Κόκκινη» (Σεπτέμβρης 2024), που κυκλοφορεί.

**Μπορείτε να διαβάσετε το άρθρο στα μακεδονικά (σε μετάφραση του Σωτήρη Μηνά) σε αυτόν τον σύνδεσμο.