Γράφει η Δήμητρα Γεμενετζή

“Φωνές: Στόμα, φθόγγοι, άνθρωπος.

Άνθρωποι με αυτή τη φωνή, αυτή τη γλώσσα, που υπήρξαν και υπάρχουν παρόλες τις διώξεις.

Αυτές οι κοριτσίστικες μακεδονικές φωνές μιλούν για τις καθημερινές συνήθειες, τον έρωτα, όπως σε όλα τα δημοτικά τραγούδια του κόσμου”.

Μ’ αυτά τα λόγια μάς καλωσόρισε στη χθεσινή εκδήλωση στο in situ η Χαρούλα Αποστολίδου σε μια γνωριμία με τα μακεδονικά τραγούδια.

Μια ενότητα τραγουδιών, που περιγράφει τη ζωή ενός κοριτσιού του Σαλονικιώτικου κάμπου από τη γέννηση μέχρι τον γάμο.

Για τις κοινωνικές και ιστορικές συνθήκες της εποχής μάς μίλησε ο Κώστας Νοβάκης, μουσικοσυνθέτης, ερευνητής και καταγραφέας της Μακεδονικής παράδοσης.  

Τόπος: Κεντρική Μακεδονία και χρόνος γύρω στο 1900. Οθωμανική αυτοκρατορία.

O γεωγραφικός χώρος της Μακεδονίας μπαίνει στο στόχαστρο των βαλκανικών κρατών, της Ελλάδας, της Βουλγαρίας, της Σερβίας, ακόμη και της Ρουμανίας. Το 1903 έχουμε τη Μακεδονική επανάσταση του Ίλιντεν. Ακολουθούν έκρυθμες καταστάσεις και είμαστε στην εποχή των πολιτικών Μακεδονικών αναταράξεων και ιδεολογικών ταυτοτικών συγκρούσεων. Περίοδος, που η Μακεδονία γίνεται πεδίο γεωπολιτικής έριδας. Η γλώσσα, που μιλιέται στην ύπαιθρο, έχει βάση την κοινή βαλκανική γλώσσα συνεννόησης. Τα ελληνικά ακόμη είναι άγνωστη γλώσσα. Μόνο λίγοι στην Εκκλησία τη μιλούν. Εντόπικα μακεδονικά με  ένα σωρό ιδιώματα χωρικά είναι ο κυρίαρχος τρόπος συνεννόησης των χωρικών τής ενδοχώρας. Και φυσικά η γλώσσα στα τραγούδια και στα έθιμα.

Τις ζωές, δηλαδή την καθημερινότητα τους, τη φωνή τους απολαύσαμε και εμείς χθες μέσα από τα τραγούδια και τη μουσική.

H μουσική παράσταση «Maloj Mome» στη Θεσσαλονίκη, πραγματοποιήθηκε σε μια αίθουσα ασφυκτικά γεμάτη από κόσμο. Η επιτυχία της παράστασης μάς γεμίζει αισιοδοξία πως η μακεδονική παράδοση, περιφρονημένη, κυνηγημένη και απαγορευμένη εδώ και πάνω από έναν αιώνα από το ελληνικό κράτος, συνεχίζει να συγκινεί και να εμπνέει ένα αξιόλογο κοινό.

Η τόσο πετυχημένη μουσική παράσταση θα επαναληφθεί στη Θεσσαλονίκη, στις επόμενες  ημέρες, σε ημερομηνία που θα ανακοινωθεί.