Ανοιχτή Συζήτηση της εφημερίδας «Η ΚΟΚΚΙΝΗ»

Η Κούβα στο στόχαστρο των ΗΠΑ

Απέναντι στον στραγγαλισμό της Κούβας από τον ιμπεριαλισμό των ΗΠΑ, είμαστε ξεκάθαρα με την Κούβα απέναντι στους Γιάνκηδες.

Στηρίζουμε το πολιορκημένο και αποκλεισμένο νησί που αψηφά το μεγαλύτερο ιμπεριαλιστικό κράτος του πλανήτη. Και σε αυτή τη σύγκρουση, που θυμίζει την πάλη του Διγενή με τον καταχθόνιο Χάροντα, κάθε μέρα που συνεχίζει το ηρωικό νησί να αντιστέκεται στον Τραμπ, γεμίζει όλον τον κόσμο με αισιοδοξία και θέληση για αντίσταση.

Όμως ποιος είναι ο χαρακτήρας του κουβανέζικου καθεστώτος;

Το καθεστώς που αντικατέστησε το Μπατίστα, το 1959, ήταν πραγματικά επαναστατικό σε σχέση με το παρελθόν. Μέσα σε μια πορεία τριών – τεσσάρων χρόνων έδιωξε στο εξωτερικό -στις ΗΠΑ- το σύνολο της αστικής τάξης της Κούβας και απαλλοτρίωσε ολόκληρη την περιουσία της. Παράλληλα, πάρθηκαν πολλά μέτρα για τη βελτίωση της ζωής, της υγείας και της παιδείας του πληθυσμού. Ακόμη πιο σημαντικό, έγινε ξεκάθαρα παράνομη και ολότελα απαράδεκτη στην Κούβα κάθε ρατσιστική διάκριση σε βάρος των μαύρων και των μιγάδων: αυτό ήταν πολύ σημαντικό βήμα σε μια χώρα όπου οι ρατσιστικές διακρίσεις είχαν πολύ ισχυρά ερείσματα, ακόμη και μέσα σε μαχητικά εργατικά συνδικάτα.

Όμως αυτό, από μόνο του, είναι «πολιτική» επανάσταση, για να θυμηθούμε έναν δημοφιλή ορισμό σε αρκετούς άκριτους υποστηρικτές του κουβανικού καθεστώτος. Σημαίνει, σε απλά ελληνικά, μια ριζοσπαστική αλλαγή στην κεφαλή του κράτους και της κοινωνίας. Δεν σημαίνει πως οι καταπιεσμένοι πήραν στα χέρια τους την εξουσία. Αυτό θα ήταν μια «κοινωνική» επανάσταση, θα σήμαινε πως οι εργάτες και οι εργάτριες της Κούβας θα οργάνωναν την παραγωγή με μαζικές συνελεύσεις που θα εκλέγανε άμεσα ανακλητούς αντιπροσώπους και μέσα σε μια παθιασμένη και πλατιά συζήτηση θα αποφασιζόταν το πού τραβάει οικονομικά και πολιτικά η χώρα. Θα σήμαινε πως η εργατική τάξη θα είχε αντικαταστήσει την αστική στην Κούβα. Ακόμη θα σήμαινε πως το νέο καθεστώς θα μπορούσε να κρατηθεί στην εξουσία μόνο απλώνοντας την εργατική Επανάσταση σε μια σειρά χώρες. Αυτό, με έναν τρόπο, το είχε διαισθανθεί και ο Τσε Γκεβάρα, όταν καλούσε τους λαούς της Λατινικής Αμερικής και του κόσμου να δημιουργήσουν «ένα, δύο, πολλά Βιετνάμ». Γιατί η επανάσταση είναι σαν το ποδήλατο, όπως έλεγε ο Τσε, αν δεν προχωρήσει θα πέσει.

Η κουβανέζικη πραγματικότητα δεν είχε καμία στιγμή σχέση με την εικόνα της εργατικής επανάστασης. Από την πρώτη στιγμή, το καθεστώς του Κάστρο ήταν πολύ περισσότερο η παρέα του Ρομπέν των Δασών που βρέθηκε από μια τυχαία συγκυρία στην εξουσία, παρά η ζωντανή παράδοση της εργατικής δημοκρατίας.

Στην αρχή το καθεστώς Φιντέλ έκανε μια σύντομη προσπάθεια, το 1959-60, να συμβιβαστεί με την κουβανική αστική τάξη και με την κυβέρνηση των ΗΠΑ, αλλά με κάποιες παραχωρήσεις προς τους πιο ταπεινούς κι απόκληρους της κουβανικής κοινωνίας. Αυτό το σχέδιο ναυάγησε σύντομα, και το καθεστώς προχώρησε στο εναλλακτικό σενάριο της οικοδόμησης του κρατικού καπιταλισμού στην Κούβα, κατ’ εικόνα και ομοίωση της Σοβιετικής Ένωσης και της Ανατολικής Ευρώπης.

Η Κούβα μεταμορφώθηκε σε αβύθιστο αεροπλανοφόρο του ρωσικού στόλου. Μαζί της η κουβανέζικη κοινωνία κατρακύλησε σε μια μονοκομματικό πολίτευμα, φοβικό στις ελευθερίες της εργατικής τάξης και της νεολαίας. Το καθεστώς του Φιντέλ Κάστρο δεν έδειχνε μίσος μόνο για τις ιδέες της Δεξιάς, αλλά και εξαιρετική εχθρότητα απέναντι σε ομοφυλόφιλους, διανοούμενους όπως και αντιπολιτευόμενους κομμουνιστές. Μια νέα γραφειοκρατία που απομυζούσε με τα προνόμιά της τον κόσμο της εργασίας αναδύθηκε γύρω από τον Φιντέλ […].

Αυτή η προνομιούχα γραφειοκρατία, πέρα από τον παρασιτικό της ρόλο στην κουβανική κοινωνία, μπορεί να αποδειχθεί ως η Αχίλλειος πτέρνα της Κούβας απέναντι στον ιμπεριαλισμό των ΗΠΑ. Όπως ακριβώς αποδείχθηκε και η αντίστοιχη γραφειοκρατία στη Βενεζουέλα με επικεφαλής την Ντέλσι Ροντρίγκες, που σήμερα αποτελεί τη μαριονέτα του Ντόναλντ Τραμπ […].

Τετάρτη 1 Απρίλη 2026, στις 8μμ

Στέκι Μεταναστ(ρι)ών Θεσσαλονίκης

Βαλαωρίτου 20, 6ος όροφος

Ο χώρος είναι προσβάσιμος σε άτομα με αμαξίδιο

και υπάρχει προσβάσιμη τουαλέτα