Γράφει ο Σωτήρης Μηνάς

Η τέχνη μετακινεί τα σύνορα

Στον Λαιμό Πρεσπών, λίγα μέτρα από το συνοριακό πέρασμα προς τη Δημοκρατία της Μακεδονίας (Λαιμός–Markova Noga), που παραμένει κλειστό από το 1967, διοργανώνεται μια σημαντική μουσική συνάντηση. Το Σάββατο 19 Σεπτεμβρίου 2026 στις 20:00, ο υπαίθριος χώρος του Παλαιού Δημαρχείου Λαιμού θα φιλοξενήσει τη διασυνοριακή συναυλία «Night on the Border», στο πλαίσιο του 4ου Διεθνούς Φεστιβάλ Σύγχρονης Τέχνης & Πολιτισμού «THE SINGING OF THE NIGHTINGALE».

Αυτή η πολιτική και πολιτιστική παρέμβαση προκύπτει από τη συνδιοργάνωση της καλλιτεχνικής ομάδας BUFF – Δυτικές Πινελιές, της συλλογικότητας NI Manifestation «Smilevo Congress» / Kooperacija Sessions και της Σχολής Καλών Τεχνών Φλώρινας (Τρίτο Εργαστήριο), έχοντας, μάλιστα, καταφέρει να εξασφαλίσει την έγκριση του Δήμου Πρεσπών, της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας, καθώς και την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού.

Σε μια περίοδο που ο εθνικισμός και ο ρατσισμός εργαλειοποιούνται ξανά για να διαιρέσουν τους λαούς των Βαλκανίων, η συγκεκριμένη δράση προτάσσει τον διεθνισμό και την αλληλεγγύη. Η μουσική λειτουργεί εδώ ως κοινό πεδίο επικοινωνίας και συλλογικής αντίστασης στους τεχνητούς διαχωρισμούς.

Το πρόγραμμα της βραδιάς

Στη σκηνή θα βρεθούν τέσσερα σχήματα και από τις δύο χώρες, παρουσιάζοντας μια αντιεθνικιστική πολιτιστική σύμπραξη:

● TRETO KOLENO: Ακουστικό ντουέτο από τη Μπίτολα που συνδυάζει ποίηση, τροβαδούρικη παράδοση και σύγχρονο σουρεαλισμό, δημιουργώντας ατμοσφαιρικά ηχοτοπία. ○ Μέλη: Dejan «Deki» Markovski – φωνή, ποίηση, Pece «Brada» Trajkovski – κιθάρα, φωνή.

● Within the World: Γεφυρώνει τις μουσικές παραδόσεις της Μεσογείου με τη jazz, μέσα από έναν ζωντανό διάλογο φωνής, πιάνου και κρουστών. Ένα μουσικό ταξίδι όπου η παράδοση, ο αυτοσχεδιασμός και οι πολιτισμοί συναντιούνται δημιουργικά. ○ Μέλη: Ελένη Αντωνίου – Φωνή, David Skerlevski – πιάνο, Pece «Brada» Trajkovski – κρουστά.

● MOIRA: Δημιουργούν έναν υπνωτικό ήχο με στοιχεία από την παράδοση, τον μυστικισμό και τη σύγχρονη μουσική. ○ Μέλη: Jasna Trpkova – φωνή, ROLI Seaboard, συνδημιουργός, συνθέτρια, David Skerlevski – κιθάρα, MIDI instruments, συνδημιουργός, συνθέτης.

● PANTELIS STOIKOS QUARTET: Το σχήμα του Παντελή Στόικου συνδυάζει σύγχρονη jazz με ελληνικές και βαλκανικές επιρροές, γεφυρώνοντας Ανατολή και Δύση. ○ Μέλη: Παντελής Στόικος: Τρομπέτα, πλήκτρα, καβάλι, Λάκης Τζήμκας: Ηλεκτρικό Μπάσο, Γιώργο Κλουντζός Χρυσίδης: Τύμπανα.

Οι παράλληλες δράσεις και η ψηφιακή μνήμη των συνόρων

Η συναυλία συνδέεται άμεσα με τη Digital CHARTA of the Nightingales, έναν ψηφιακό χάρτη που καταγράφει έργα, μνήμες και πολιτιστικές διαδρομές των ανθρώπων της μεθορίου, διασώζοντας τις κοινές ρίζες από την κρατική λήθη.

Ο ψηφιακός χάρτης εδώ:

https://nightingale.kountanis.com

Το τριήμερο περιλαμβάνει επίσης:

● Διεθνή Έκθεση Σύγχρονης Τέχνης: Λειτουργεί από τις 5 έως τις 20 Σεπτεμβρίου στο Παλαιό Δημαρχείο Λαιμού, με τη συμμετοχή πάνω από 75 δημιουργών από οκτώ χώρες.

● Προβολές Ταινιών Μικρού Μήκους: Την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου στις 20:30 στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Πρεσπών, σε συνεργασία με το Balkans Beyond Borders και το Florina International Film Festival, με θεματικό άξονα τη μνήμη, τη μετακίνηση, την ταυτότητα και τη συνύπαρξη στα Βαλκάνια, ενισχύοντας το αντιρατσιστικό μήνυμα της διοργάνωσης.

Γιατί η «Κόκκινη» στηρίζει αυτή την προσπάθεια

Ως Κόκκινη, επιλέγουμε συνειδητά να στηρίζουμε πρωτοβουλίες που αμφισβητούν την κρατική περιχαράκωση και τη ρητορική του μίσους. Η δράση στις Πρέσπες αποτελεί μια ζωντανή, αντιεθνικιστική προσπάθεια των ίδιων των δημιουργών και των τοπικών κοινοτήτων να επικοινωνήσουν, να μοιραστούν τα κοινά τους βιώματα και να ανατρέψουν την απομόνωση που επιβάλλουν τα κλειστά σύνορα και οι ρατσιστικοί αποκλεισμοί.

Το αηδόνι, το κεντρικό σύμβολο του φεστιβάλ, μετακινείται και κελαηδά χωρίς να αναγνωρίζει σύνορα και διαβατήρια. Το ραντεβού στον Λαιμό Πρεσπών είναι μια αφορμή να βρεθούμε μαζί, να δηλώσουμε την παρουσία μας και να υπερασπιστούμε έναν κόσμο χωρίς σύνορα.

Χρήσιμες πληροφορίες:

● Επικοινωνία: thenightingale.2026@gmail.com

●Ιστοσελίδες: nightingale.pgk.gr | dytikespinelies.com

*Το άρθρο είναι δημοσιευμένο στο φύλλο 32 της εφημερίδας «Η Κόκκινη» (Σεπτέμβρης 2026), που κυκλοφορεί.